Cha Hải-Đức in Jacksonville

[Home] [Up] [Điểm Sch] [Sutras] [Dharma Talks] [GĐPT] [Sinh Hoạt] [Our Activities] [Kinh] [Php Thoại audio mp3] [Tin Tức Phật Gio] [Thuyết Php] [Thơ Văn] [Ngoại Điển] [Phật Học] [Tụng Kinh] [Nghi Lễ - Rituals]

Phat Hoc Pho Thong KhoaTh Hai
Thch Thien Hoa

Bai Th Bay

Thap Thien Nghiep

 

A. M e

Thap Thien Nghiep la coi goc cua tat ca phap lanh the gian va xuat the gian.

Trong hai bai "Nhan qua" va "Luan hoi" ma chung ta a hoc, chung ta a thay mot cach tng tan ro rang: he chung ta gieo nhan g th chung ta gat qua ay hoac ngay trong i hien tai, hoac trong nhng i sau. Nhan nho th qua nho, nhan ln th qua ln.

Neu muon c qua lam ngi th phai gieo nhan lam ngi. Nhan lam ngi la s chuyen gi nam gii (khong sat sanh, khong trom cap, khong ta dam, khong noi doi va khong uong ru). Vi nhan nay, ta c cai qua trong hien tai la moi ngi t trong gia nh quyen thuoc cho en ngoai xa hoi eu thng yeu qu trong. Nhng neu chung ta muon tien xa hn mot bc na, chung ta gang tu Thap Thien Nghiep, chung ta se hng c cuoc song an lac trong hien tai va i sau, chung ta se sanh len sau tng Tri coi Duc, hng canh vui thu, an nhan.

Neu chung ta muon vt khoi ba coi the gian, e chng qua tam thanh (Thanh Van, Duyen Giac va Bo Tat), ta phai tu nhan T e, Thap Nh Nhan Duyen va Luc o. Tuy the, muon thc hien c cac mon tu nay, khong the bo qua c mon tu Thap Thien Nghiep. Thap Thien Nghiep nh la nac thang quan trong can phai vt qua, neu muon treo len cao na. No nh la c s can ban, ha tang vng chac nhat e xay dng lau ai cao ln len tren. V le o, ngi ta noi Thap Thien Nghiep la coi goc cua tat ca cac phap lanh the gian va xuat the gian.

B. Chanh e

I. nh Ngha

"Thap Thien Nghiep" la 10 nghiep lanh.
"Nghiep" la g? "Nghiep" la tieng ngi Trung Hoa dch t ch Phan Karma ma ra. No co ngha la tao tac, hanh ong. Nghiep co the chia ra ba tanh cach: lanh, d, hoac khong lanh khong d (vo ky). Lanh, theo ao Phat, ngha la co li ch cho chung sinh trong hien tai cung nh trong tng lai. D, ngha la co hai cho chung sinh trong hien tai cung nh trong tng lai.

II. Cho Phat Khi 10 Nghiep D va 10 Nghiep Lanh

Nghiep th nhieu, khong the ke xiet c. Nhng tu trung, ngi co the phan ra mi loai nghiep lanh va mi loai nghiep d. Nhng loai nghiep nay do ba cho phat khi sau ay: Than (viec lam), Khau (li noi), Y (y ngh).

1. Nhng nghiep d:

Nhng nghiep d chia ra nh sau:

a) Nhng nghiep d ve Than co ba la: Sat sanh, trom cap, dam dat.
b) Nhng nghiep d ve Khau co bon la: Noi doi, noi theu det, noi li hai chieu, noi li hung ac.
c) Nhng nghiep d ve Y co ba la: Tham lam, gian hn, si me.

Cong tat ca Than, Khau, Y th co mi nghiep d.

2. Nhng nghiep lanh:

Neu con ngi lam ngc lai vi 10 nghiep d tren ay th se co c 10 nghiep lanh. Mi nghiep lanh chia ra nh sau:

a) Ve Than co ba: Khong sat sanh, khong trom cap, khong dam dat.
b) Ve Khau co bon: Khong noi doi, khong noi theu det, khong noi li hai chieu, khong noi li hung ac.
c) Ve Y co ba: Khong tham lam, khong gian hn, khong si me.

III. Y Ngha Cua 10 Nghiep Lanh

1. Khong sat sinh

Khong co s vui mng nao hn s vui mng khoi b giet. Cung chang co an hue nao hn an hue khong hai mang.
Khi mot con chim sap b cat co nho long, mot con ca sap b chat ky, anh vay, the ma c tha ra, th hay tng tng noi vui sng cua chung ln lao la bao nhieu! Chim se nhay nhot, tung bay, keu hot gia khoang tri rong; ca se vung vay, bi loi gia khoang nc sau. The mi ro, thoat nan giet hai, chung sanh nao lai khong khap khi vui mng? Cho nen, khong sat sanh ma lai phong sanh la nghiep lanh ng au trong Thap Thien Nghiep.

Khong sat sanh cung nh khong an tht chung sanh th khoi pham hai toi ln sau ay:

a) Giet hai cac bc v lai Phat. V Phat noi: Tat ca chung sinh eu la ch Phat v lai"
b) Giet lon ba con nhieu i, an lam ba con nhieu kiep.
Trong kinh Bo Tat gii co noi: "Tat ca luc ao chung sinh eu la ho hang ta, cha me ta a chet i roi sanh lai trong nhieu i nhieu kiep".

Ngi hang ngay khong sat sanh th trong i song hien tai se m rong them long t bi, la mot nhan chanh e tu hanh thanh Phat, va c mi phap lanh, nh kinh Thap Thien Nghiep ao a noi, di ay:

a) Tat ca chung sinh eu knh men
b) Long t bi m rong oi vi tat ca chung sinh
c) Tr sach thoi quen gian hn
d) Than the thng c khoe manh
) Tuoi tho c lau dai
e) Thng c Thien than ho tr
e) Ngu ngon giac va khong chiem bao d
g) Tr het cac moi oan thu
h) Khoi b oa vao ba ng ac.
i) Sau khi chet, c sanh len coi Tri.

2. Khong trom cp

Khong trom cap la khong lay nhng vat g khong thuoc quyen s hu cua mnh, va ngi ta khong cho mnh.

Quyen t hu la mot quyen quan trong. a anh, mang song la quy trong, nhng neu co mang song ma khong co u vat thc, ao quan, nha ca, nhng th can thiet e cung cap cho than mang, th ngi khong the song c. V the, moi ngi eu thay mnh can phai no lc lam viec e co tai san u bao am cho i song hien tai va tng lai cua mnh va con chau. Ngi i quy trong tai san la v the. Neu v mot ly do bat chnh, ngi ta b tc oat mat tai san, th ngi ta cung au kho, buon phien nh chnh mnh b mat mot phan sanh mang. Tien cua la huyet mach, cho nen khi b trom cap het cua cai, nhieu ngi a that vong, buon phien en sinh au om, co khi en quyen sinh. Nh vay, ai n long nao trom cap cho anh!
Va lai, theo le cong bnh, mnh khong muon ai lay cua mnh, th mnh ng lay cua ai. Viec g mnh khong muon ngi lam au kho cho mnh, th mnh cung ng lam au kho cho ngi. Xa hoi ch ton tai c khi moi ngi eu ton trong le cong bang.
Va lai, cua phi ngha, thng vao ca trc ra ngo sau, tieu hao mau le nh nc xoi, cat chay, rot cuoc, tay trang cung lai hoan tay trang, ma con lai b ngi i khinh khi, ph nho, xau ho cho mnh va con chau ve sau.
Trai lai, ngi khong trom cap, bao gi long da cung c thanh thi, khong s luat phap truy tam, chang lo ai thu oan. Mot xa hoi khong co trom cap, th nha nha khoi ong ca, cua anh ri khong mat, canh tng gianh git khong dien ra, xa hoi c thai bnh an lac.
Neu khong gian tham trom cap, ma lai lam hanh bo th th theo kinh Thap Thien Nghiep, c nhng phap lanh nh sau:

a) Tien cua co d khong b nan giac gia cp mat, chanh quyen tch thau, khong b nan lut troi, la chay va con cai pha tan.
b) c nhieu ngi tin cay.
c) Khong b la doi, gat gam.
d) Xa gan eu khen ngi long ngay thang cua mnh.
) Long c an on, khong lo s v s ton hai g ca.
e) Khi chet roi c sanh len coi Tri.

3. Khong ta duc

Dam dat la cai nhan sanh t luan hoi. No la ma chng lam ngan tr bc ng tu giai thoat. Bi vay, ngi xuat gia muon chng qua, thanh ao, phai oan tr dam dat than cung nh tam. Kinh Lang Nghiem noi: "Long dam khong tr, th khong the ra khoi tran lao".
Con ngi tai gia, Phat ch ngan ta dam, ngha la v chong co ci hoi chanh thc mi c an , nhng phai co tiet o, khong lang cha, ngoai tnh.
Trong gia nh, chong khong ta dam, v khong lang cha, th cuoc song chung c am am, an vui. Do o, gia nh c hanh phuc, s lam an tan phat, s nghiep vng ben, ba con oi ben vui ve, dong ho hai pha thm lay, xom gieng va long, lang nc qu chuong.

Kinh Thap Thien Nghiep ao noi: Khong ta duc va gi c tnh hanh se c bon ieu li:

a) Sau can (mat, tai, mui, li, than, y) eu c ven toan
b) oan tr het nhng s phien nao, quay nhieu.
c) Khong ai dam xam pham v chong con cai
d) c tieng tot, ngi i khen ngi

4. Khong noi doi

Khong noi doi la ngh the nao noi the ay, trong long va li noi khong trai nhau, viec phai th noi phai, viec quay th noi quay, viec co th noi co, chuyen khong th noi khong.

Co ngi cho rang noi doi e la phnh chi, th khong hai g. That ra, s noi doi ay van co hai, v no lam cho ta quen vi thoi xau ay, va lam cho ngi chung quanh khong tin li noi cua ta na, du oi khi ta noi that.
Noi doi v s hai, khiep nhc, lai cang nen tranh, v no lam cho ta quen tanh che giau toi loi, va khong chu sa cha.
Noi doi e thu li hay khoe khoang lai cang nang toi. Nha buon noi doi rat de e hang; va nhat la ke hoc ao, neu noi doi rang mnh a chng qua Thanh, hay ac ao e cho ngi knh phuc, sung bai mnh, th se mac toi ai vong ng, b oa vao ba ng ac.

Noi doi, ch trong trng hp e cu kho o nguy cho ngi va vat mi khong pham toi.

Theo kinh Thap Thien Nghiep ao, ngi khong noi doi ma lai noi li ngay that, th c nhng ieu li ch nh sau:

a) Mieng thng thm sach
b) The gian va nhan thien eu knh yeu
c) Li noi khong lam lon va vui ve
d) Tr tue thu thang, khong ai hn
) c hng lac thu nh y nguyen va ba nghiep eu sach.

5. Khong noi theu det

Khong noi theu det, ngha la khong trau chuot li noi, khong theu hoa, det gam, khong ngot ngao ng mat e lung lac long da cua ngi, e quyen ru lam nhng ieu sai quay. Nhng ke noi li theu det la nhng ke co long da bat chnh, li dung long de tin cua ngi e truc li. Nhng ngi nay thng b ngi i che ci, khinh re va tranh xa, e khoi b ton hai tai san, danh gia va tanh mang na.

Theo kinh Tap Thien Nghiep ao, ngi khong noi li theu det se c ba ieu li ch:

a) c ngi tr thc yeu men.
b) Hay ap c nhng cau hoi kho khan.
c) c lam ngi co uy c, cao quy trong coi nhan thien.

6. Khong noi li hai chieu

Khong noi li hai chieu, hay noi hai li, ngha la khong en ben nay noi xau ben kia, khong en ben kia noi xau ben nay; khong em chuyen ngi nay ra dem pha, ma cung khong kheu chuyen ngi no ra nhao bang; khong lam cho oi ben san han au tranh, cung khong ng trung gian gay ac cam cho hai ang thu oan. Tom lai, ngi khong noi hai li la ngi khong co ac tam, khong dung li trai ngc e lam cho nhng ke than thanh thu, gan thanh xa.
Ngi khong noi hai li, khong khi nao co chuyen loi thoi vi ba con, va cung khong co viec phien muon vi hang xom, nen c than bang quyen thuoc, ke xa ngi gan knh men. Ngi khong noi hai li ma con noi nhng li em ai hoa thuan, lam cho ban be them knh trong nhau, ba con them tin yeu nhau, khien cho ai ai cung vui ve bang long nhau. Nhng ngi ay i en au cung c tiep ai t te, gap viec g kho cung dan xep c de dang.

Theo kinh Thap Thien Nghiep ao, ngi khong noi hai li, se c nhng ieu li ch sau ay:

a) Ba con, dong ho c luon luon sum hop
b) Tnh bang hu cua thien tri thc c vng ben bat hoai
c) c tin bat hoai
d) Phap hanh bat hoai

7. Khong noi li hung ac

Khong noi hung ac la khong noi nhng li hung d ac oc, coc can, tho tuc lam cho ngi nghe kho chu; khong mang nhiec lam cho ngi nghe ho then, tui au v.v ...
Ngi khong noi li hung ac, chang he bi moc viec khong hay cua ai, ma trai lai, a bay nhng ieu tot ep cua ke khac. Li le cua ho thot ra du dang, thanh nha, hien hau, toan la li ao c, t bi, li lac cho tat ca chung sinh, ai nghe cung han hoan, knh trong.

Theo kinh Thap Thien Nghiep ao, ngi khong noi li hung ac ma lai noi li on hoa, c nhng cong c nh sau:

a) Noi li nao cung khon kheo ung ly va li ch
b) Noi ieu g, ai cung nghe theo va tin cay
c) Noi ra li nao cung khong ai ch trch ma con c men yeu.

8. Khong tham muon

i, co 5 mon duc lac ma ngi ta thng tham muon nhat la: tien cua, sac ep, danh vong, an uong, ngu ngh. Ngu tran duc lac ay, that ra, vui t ma kho nhieu. Nh tham tien cua phai ay oa than song, oi khi con dung nhng phng tien bat chnh, e thau tom ve mnh, va khi mat th lai vo cung au kho. Tham sac th ton tien nhieu, lai mat sc khoe va hao ton tinh than; nhieu khi lai tm nhng mu chc toi te e thoa long c muon; neu khong c, lai am ra ghen tng, thu han, giet choc. Tham danh vong, quyen tc th phai vao lon ra cui, lao tam kho tr, mat an bo ngu, oi khi lai con lam tro ci cho ngi chung quanh. Tham an uong cao lng my v, th b nhieu bnh kho tr, than the met nhoc, mang song khong tho. Tham ngu ngh, ngu sm day tra, th tr nao hoa an on, toi tam.

Ngu duc lac chnh la nhng nguyen nhan chnh rang buoc kiep ngi vao vong sanh t, Luan hoi, sa oa.
Ngi khong tham muon nhng th ay, la ngi biet tu hanh Thieu Duc va Tri Tuc. Thieu Duc la muon t; Tri Tuc la biet u. Ngi Thieu Duc, Tri Tuc th co mot i song gian d, thanh cao va an toan.
Xa hoi neu ch gom nhng hang ngi ay, th nhng tham trang: ke manh hiep ngi yeu, ke giau an ap ngi ngheo, ngi ngheo oan han ke giau, khong con tiep dien, va coi i cung c song trong canh thanh bnh an lac.

Theo kinh Thap Thien Nghiep ao, ngi khong tham muon th c thanh tu nhng ieu tot ep sau ay:

a) Ba nghiep (than, khau, y) c t tai, v nhan cac can eu ay u
b) Cua cai khong mat mat, hay b cp git
c) Phuc c t tai
d) Nhng s tot ep se en vi mnh, mac du mnh khong mong c.

9. Khong gian hn

Khong gian hn la van gi s bnh tnh, iem am, nhu hoa trc nhng canh trai y nghch long.

Gian hn la mot tanh xau rat tai hai, no nh mot ngon la d, ot chay ca mnh lan ngi chung quanh. Kinh Phat co cau: "Mot niem gian hn noi len th tram nghn ca nghiep chng eu m. La tc gian mot phen phat ra, lien ot tat ca rng cong c".
Khong giao cung co noi:
"Dan tam gian xuong mot luc th khoi lo s ca tram ngay. Nen chi viec ang nhn th nhn, chuyen ang ran th ran. Neu chang nhn chang ran, th viec nho hoa ra to. Bao nhieu ieu phien nao, eu do chang nhn ma ra".

Theo kinh Thap Thien Nghiep ao, ngi nao khong gian tc, th c tam mon tam phap, vui mng nh sau:

a) Khong tam kho nao
b) Khong tam gian hn
c) Khong tam tranh gianh
d) Tam nhu hoa ngay thang
) Tam t bi nh Phat
e) Thng lam li ch yen on cho cac chung sanh
e) Than tng trang nghiem, chung sinh eu ton knh
g) Co c nhan nhuc, c mau sanh len coi Pham Thien.

10. Khong si me.

Khong si me la biet phan oan ranh re, nhan nh ro rang, ung an, khong co chap theo s hieu biet rieng cua mnh, khong tin nhng thuyet khong hp chn ly, nhat la khong me tn d oan.
Ngi khong si me, tc la ngi co tr hue, gian trach, tin co nhan qua luan hoi, nen khong tao toi ma c lam phc, thng tu hanh Bat nha, dt tr vo minh e tien mai tren con ng giai thoat.

Theo kinh Thap Thien Nghiep ao, ngi khong si me th thanh tu c 10 phap cong c sau ay:

a) c y vui chn thien va ban chn thien.
b) Tin sau nhan qua, tha bo than mang ch khong lam ac.
c) Ch quy y Phat, ch khong quy y thien than va ngoai ao.
d) Tam sanh ngay thang, chanh kien.
) Sanh len coi tri, khoi b oa vao ba ng ac.
e) Phuc hue khong lng, thng tang len mai.
e) Dt han ng ta, cham tu ao chanh.
g) Khong long chap nga, bo het ac nghiep.
h) Yen vao ni chanh kien.
i) Khoi b nan d.

C. Ket Luan

Mi nghiep lanh, cung nh mi nghiep d, eu do than, khau, y phat khi ra. Nghiep d v nh co, nghiep lanh v nh lua, eu moc chung tren mot am ruong. Co thng lam chng ngai lua, khong cho sanh trng tot ti. Neu muon lua tot e man mua thu hoach c nhieu th phai nho sach co. Cung the, muon c nghiep lanh, th can phai dt han mi nghiep d.

Hang phuc mi nghiep d, moi ngay c phat trien nghiep lanh mai, th se c bon ieu li ch sau nay:

1. Cai tao than tam

Than tam con ngi thng b nghiep lc chi phoi. S thc hanh mi nghiep lanh, se hoan cai than tam con ngi tr thanh tot ep. Du nh khong sat sanh ma lai phong sanh, th long hung ac se oi ra long t bi, s oan thu se oi ra thanh an ngha.

2. Cai tao hoan canh

Hoan canh cung nh tam gng ln phan anh tat ca nhng c ch hanh ong, i song cua moi ngi. Neu ta ci th tam gng ci lai; neu ta khoc, tam gng cung khoc lai. Cung the, neu ta lam cac viec lanh, giup ch ong loai, cu vt chung sanh, th hoan canh oi vi ta, se tr thanh canh gii tot ep. Chang han, khi ta khong gian hn, lai tu hanh nhan nhuc, th hoan canh khong co s au tranh giet hai, ma ch la s tng than tng ai.

3. Chanh nhan thien gii

Tu Thap Thien Nghiep la gieo nhan tot e i sau gat ket qua ep e la sanh len coi Tri, hng phc lac ay u.

4. Can ban Phat qua

Mi phng ba i, cac v hien thanh thoat khoi sanh t, chng qua vo thng, eu lay mi nghiep thien lam can ban; v mi nghiep lanh nay, co cong nang ngan nga cac hanh vi oc ac, lam cho ba nghiep (Than, Khau, Y) c thanh tnh, nh o, con ngi mi thoat ly sanh t, chng qua Niet Ban. Neu em mi nghiep lanh nay, hoi hng cho toan the chung sanh, th se c Phat qua.
Tom lai, tu Thap Thien Nghiep th trong i hien tai, than tam ta c cai thien ep e, hoan canh ta song c sang sua ti vui; va tng lai ta tranh khoi oa lac chon tam o, lai c hng phc bao coi Nhan, Thien va Niet Ban.

Vay c mong tat ca moi ngi, nen tu Thap Thien Nghiep e tao hanh phuc cho mnh va cho tat ca chung sanh. Co nh the mi la bc tr hue lam theo le phai. V mot phen c than ngi ma khong tu e tien hoa len, th khi mat nhan than roi, muon kiep kho tr lai c.

Minh Quang posted January 25, 2002

Up ] PHPT2 Bon Phan PT Tai Gia ] PHPT2 Vu Lan Bon ] PHPT2 Vo Thuong ] PHPT2 Thieu Duc & Tri Tuc ] PHPT2 Nhan Qua ] PHPT2 Luan Hoi ] [ PHPT2 Thap Thien Nghiep ] PHPT2 Tu Nhiep Phap ] PHPT2 Luc Hoa ] PHPT2 Tinh Do ] PHPT2 Phat A Di Da & 48 Nguyen ]